Αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αναπαράγουν μια εικόνα με λεζάντα που παραπέμπει σε ρεπορτάζ τηλεοπτικού δελτίου ειδήσεων και υποτίθεται πως δείχνει τάγμα του ισραηλινού στρατού να παραδίνεται στη Χεζμπολάχ. Ωστόσο, η εν λόγω εικόνα έχει δημιουργηθεί με χρήση AI.
Παραδείγματα αναπαραγωγής του ισχυρισμού στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορείτε να βρείτε εδώ, εδώ και εδώ.
Ο εξεταζόμενος ισχυρισμός
Στις εξεταζόμενες αναρτήσεις διαβάζουμε τα εξής:
Σοκαριστικές εξελίξεις για το #Ισραήλ.Ολόκληρο τάγμα του IDF παραδόθηκε στην Λιβανική Αντίσταση Χεζμπολάχ – αιχμάλωτοι στρατιώτες καταγράφηκαν σε κάμερα εντός του ?? στην περιοχή της Γαλιλαίας. (Πηγές: Channel 13 Israel, Al-Jazeera On Ground Reports, Hazubullah Military Media
Ανάλυση ισχυρισμού
Ο πόλεμος Ιραν με Ισραήλ και ΗΠΑ και η διεύρυνση της σύγκρουσης
Ο πόλεμος Ιράν-Ισραήλ-ΗΠΑ ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου 2026 με συντονισμένα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα στο Ιράν, τα οποία οδήγησαν, μεταξύ άλλων, και στον θάνατο του ανώτατου θρησκευτικού ηγέτη της χώρας, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Την ίδια ημέρα χτυπήθηκε και το δημοτικό σχολείο θηλέων Shajareh Tayyebeh στην πόλη Minab, με τον αριθμό των νεκρών παιδιών να πλησιάζει τα 160 και τα έως τώρα ευρήματα να δείχνουν πιθανή αμερικανική ευθύνη. Έκτοτε, η σύγκρουση διευρύνθηκε, με ιρανικά πλήγματα εναντίον του Ισραήλ, αμερικανικών βάσεων και κρατών του Κόλπου, ενώ το μέτωπο του Λιβάνου κλιμακώθηκε με ισραηλινή εισβολή στον Λίβανο επιστρατεύοντας αεροπορικές και χερσαίες επιχειρήσεις και ενεργότερη εμπλοκή της Χεζμπολάχ, ενώ πιο πρόσφατα, και οι Χούθι της Υεμένης δήλωσαν ότι μπήκαν στον πόλεμο. Ωστόσο, παρότι στην κάλυψη των γεγονότων για τις ίδιες ημέρες γίνεται λόγος για νεκρούς και τραυματίες, πυραυλικά πλήγματα, επέκταση των χερσαίων επιχειρήσεων και επιμέρους συγκρούσεις, δεν γίνεται καμία αναφορά σε τεκμηριωμένη παράδοση ολόκληρου τάγματος του IDF στη Χεζμπολάχ όπως διατείνονται οι εξεταζόμενες αναρτήσεις.
Η επίμαχη εικόνα δεν είναι πραγματική αλλά προϊόν AI
Εξετάζοντας προσεκτικά την επίμαχη εικόνα, μπορούμε να εντοπίσουμε σημεία που παραπέμπουν σε υλικό δημιουργημένο με σύστημα τεχνητής νοημοσύνης. Συγκεκριμένα, εστιάζοντας στο χέρι ενός από τους στρατιώτες, διακρίνεται παραμόρφωση που το κάνει να μοιάζει με πρόσωπο, ενώ σε άλλο σημείο της σειράς των στρατιωτών παρατηρείται παραμορφωμένη μίξη χεριών και προσώπων. Τέτοιου είδους ασυνέπειες αποτελούν συνήθεις ενδείξεις υλικού που έχει δημιουργηθεί με χρήση AI.
Παράλληλα, η εικόνα εξετάστηκε και μέσω του SynthID της Google, δηλαδή του αόρατου ψηφιακού υδατογραφήματος που χρησιμοποιεί η εταιρεία για να βοηθά στον εντοπισμό εικόνων που έχουν παραχθεί ή υποστεί επεξεργασία με μοντέλα της Google. Το σύστημα αυτό είναι σχεδιασμένο ώστε να παραμένει ανιχνεύσιμο ακόμη και μετά από επεμβάσεις όπως περικοπές, χρήση φίλτρων ή συμπίεση. Στην προκειμένη περίπτωση, λοιπόν, το SynthID επιβεβαίωσε ότι η εν λόγω εικόνα έχει δημιουργηθεί ή έχει υποστεί επεξεργασία με τo Google Gemini.
Τέλος, μέσω αντίστροφης αναζήτησης εικόνας, η επίμαχη εικόνα εντοπίζεται μόνο σε αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Κανένα από τα αποτελέσματα δεν παραπέμπει σε σχετικό δημοσίευμα από μέσο ενημέρωσης.
Συμπέρασμα
Ο ισχυρισμός ότι η εξεταζόμενη εικόνα δείχνει τάγμα του IDF να παραδίνεται στη Χεζμπολάχ είναι ψευδής. Η εικόνα φέρει ενδείξεις συνθετικού περιεχομένου και ο έλεγχος με το σύστημα SynthID τεκμηρίωσε ότι η εικόνα έχει δημιουργηθεί εξ ολοκλήρου ή έχει υποστεί σημαντική επεξεργασία μέσω του Google Gemini. Παράλληλα, παρότι ο πόλεμος Ιράν-Ισραήλ-ΗΠΑ έχει επεκταθεί στον Λίβανο, στις χώρες του Κόλπου και πλέον και στην Υεμένη, δεν εντοπίζεται καμία αναφορά σε ρεπορτάζ μεγάλων μέσων ενημέρωσης για παράδοση ολόκληρου τάγματος του IDF στη Χεζμπολάχ, αλλά για σφοδρές συγκρούσεις, απώλειες και κλιμάκωση των επιχειρήσεων στα επιμέρους μέτωπα.
Αρχισυντάκτης στο FactReview και fact-checker με βασικό αντικείμενο την επιστημονική αρθρογραφία και ανάλυση επιστημονικής παραπληροφόρησης.
