Στον επίσημο λογαριασμό του Υπουργού Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, σε δημοσιεύματα μέσων ενημέρωσης και δελτία ειδήσεω΄ν, κυκλοφόρησε ο ισχυρισμός ότι τον Αύγουστο του 2024 έλαβε χώρα η πρώτη διπλή μεταμόσχευση καρδιάς πνευμόνων στην Ελλάδα. Ωστόσο, ο εν λόγω ισχυρισμός είναι ψευδής καθώς η πρώτη καταγεγραμμένη επέμβαση αυτού του τύπου έλαβε χώρα στην Ελλάδα το 1992.
Αναπαραγωγές των ισχυρισμών σε μέσα ενημέρωσης: skai.gr, cnn.gr, capital.gr, protothema.gr, gr.euronews.com, aftodioikisi.gr, naftemporiki.gr, newsit.gr, oloygeia.gr, enikos.gr, businessnews.gr, zougla.gr, parallaximag.gr
Αναπαραγωγή του ισχυρισμού εντοπίσαμε και σε δημοσιεύματα στην αγγλική γλώσσα, στα μέσα greekreporter.com και greekcitytimes.com.
Τον ισχυρισμό αναπαρήγαγε και το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ) στις 31/8/2024.
Όπως μπορείτε να δείτε στα παρακάτω παραδείγματα από δελτία ειδήσεων και εκπομπές ενημέρωσης της ΕΡΤ Πρωινό δελτίο ειδήσεων 1/9/2024, του ΑlphaΜεσημεριανό δελτίο 1/9/2024και του Open Εκπομπή “Ώρα Ελλάδος” 31/8/2024, γίνεται αναφορά στην “πρώτη διπλή επέμβαση καρδιάς-πνευμόνων”.
Ο εξεταζόμενος ισχυρισμός
Τον ισχυρισμό αναπαρήγαγε, μεταξύ άλλων, και ο Υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης σε ανάρτηση που έκανε στον προσωπικό του λογαριασμό στο X (πρώην Twitter). Στην ανάρτηση αναφέρει τα εξής:
Πριν από από λίγη ώρα ολοκληρώθηκε επιτυχώς, η πρώτη μεταμόσχευση καρδιάς πνευμόνων στην Ελλάδα. Πρόκειται για γυναίκα 52 ετών, μητέρα ενός μικρού παιδιού, η οποία έλαβε το δώρο ζωής από 49 χρονη δότρια από το νοσοκομείο Σωτηρία. Όλοι οι κρίκοι της αλυσίδας αποδείχτηκαν ανθεκτικοί. Τα πολλαπλά επεισόδια αιμόπτυσης αντιμετωπίστηκαν από το σύστημα επείγουσας ιατρικής των νοσοκομείων της Θεσσαλίας και του νοσοκομείου Αττικόν, η γυναίκα ήταν σε μακροχρόνια παρακολούθηση και χορήγηση εξειδικευμένων παρεμβατικών θεραπειών στο Αττικόν, η διαχείριση της δότριας ήταν υποδειγματική στο νοσοκομείο Σωτηρία και τέλος οι μεταμοσχευτικές ομάδες καρδιάς και πνευμόνων σε συνεργασία με την αναισθησιολογική ομάδα του Ωνασειου καρδιοχειρουργικού κέντρου συνέβαλαν σε κάτι, που πριν 5 χρόνια θα θεωρούνταν ανέφικτο για την ελληνική υγειονομική πραγματικότητα. είμαστε περήφανοι για όλες τις ομάδες μας, συνεχίζουμε δυνατά. Καλή ανάρρωση στη λήπτρια, θερμές ευχαριστίες και ευγνωμοσύνη στην οικογένεια της δότριας.
Ανάλυση του ισχυρισμού
Ο ισχυρισμός ότι η πρώτη διπλή μεταμόσχευση καρδιάς-πνευμόνων στην χώρα έγινε τον Αύγουστο του 2024 είναι ψευδής. Σύμφωνα με τον Δρ. Αλκιβιάδη Κωστάκη στο κεφάλαιο “Η επιστημονική εξέλιξη των μεταμοσχεύσεων“Η αρχειοθετημένη σελίδα από το Αποθετήριο του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών εδώ από το βιβλίο “Κοινωνία και υγεία IV“Η αρχειοθετημένη σελίδα από το Αποθετήριο του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών εδώ που δημοσιεύθηκε το 2005 (σελίδα 17):
Η πρώτη μεταμόσχευση καρδιάς έγινε από τον καρδιοχειρούργο Γ. Τόλη στο θεραπευτήριο «Υγεία», το 1990 και λίγους μήνες αργότερα άρχισε το πρόγραμμα μεταμοσχεύσεων καρδιάς από τον καρδιοχειρούργο Χρ. Αόλα στο Νοσοκομείο «Ευαγγελισμός» στην Αθήνα. Η πρώτη μεταμόσχευση πνεύμονα έγινε από τον καθηγητή Π. Σπύρου, στη Θεσσαλονίκη, το 1992 και η πρώτη ταυτόχρονη διπλή μεταμόσχευση καρδιάς – πνεύμονα έγινε το ίδιο έτος από τον καθηγητή Π. Σπύρου και τους συνεργάτες του.
Απο δημοσίευμα του μέσου “Μηχανή του Χρόνου”, το οποίο χρησιμοποιεί ως πηγή σχετικό άρθρο του 1994 από την εφημερίδα “Τα Νέα” βλέπουμε ότι μεταμόσχευση έγινε τότε στον 14χρονο Νίκο Κονδύλη από την Ξάνθη στο νοκοσομείο Γεώργιος Παπανικολάου της Θεσσαλονίκης. Μάλιστα στην επίσημη σελίδα του Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Γ. Παπανικολάου, στο αρχείο των δελτίων τύπου και συγκεκριμένα στο δελτίο τύπου Μαρτίου 2017 αναφέρεται επίσης ότι η πρώτη διπλή μεταμόσχευση έγινε εκεί το 1992 από τον καθηγητή Παναγιώτη Σπύρου και ότι από το 1992 μέχρι το 2002 έγιναν συνολικά 4 διπλές μεταμοσχεύσεις καρδιάς πνευμόνων.
Συμπέρασμα
Η πρώτη επιτυχής διπλή μεταμόσχευση καρδιάς-πνευμόνων δεν έλαβε χώρα το 2024, όπως ανέφερε ο Υπουργός Υγείας Αδωνις Γεωργιάδης και πληθώρα μέσων ενημέρωσης, αλλά το 1992 από τον καθηγητή Παναγιώτη Σπύρου και τους συνεργάτες του. Μάλιστα την περίοδο μεταξύ 1992 και 2002 έλαβαν χώρα συνολικά 4 τέτοιες επεμβάσεις.
Αρχισυντάκτης στο FactReview και fact-checker με βασικό αντικείμενο την επιστημονική αρθρογραφία και ανάλυση επιστημονικής παραπληροφόρησης.
