Ψευδής ισχυρισμός ότι τα εμβόλια κατά της COVID-19 προκαλούν καρκίνο

|

|

Η αξιολόγησή μας

Δείκτης αξιολόγησης: Aνακριβές

Σφραγίδα άρθρου: Σφραγίδα Επιστημονικής Παραπληροφόρησης

Ισχυρισμός

Μελέτη από την Νότια Κορέα εντοπίζει αύξηση πολλών τύπων καρκίνου σε εμβολιασμένους κατά της COVID-19 λόγω των εμβολίων.

Συμπέρασμα

Η μελέτη δεν τεκμηριώνει αιτιώδη σχέση, αλλά αναφέρει στατιστικές συσχετίσεις διαγνώσεων εντός 1 έτους. Η μεθοδολογία της αφήνει σοβαρά περιθώρια μεροληψίας και υπολειπόμενης σύγχυσης (π.χ. διαφορές σε προληπτικούς ελέγχους/χρήση υπηρεσιών υγείας και άλλους παράγοντες κινδύνου), ενώ δεν ενσωματώνει επαρκώς το πλαίσιο της πανδημίας και τη μείωση των διαγνώσεων το 2020 με επακόλουθη «αναπλήρωση» των ελέγχων. Επιπλέον, το διάστημα του ενός έτους δεν είναι κατάλληλο για να στηρίξει ισχυρισμούς περί πρόκλησης νέων καρκίνων. Τέλος, δεν υπάρχει αξιόπιστος, τεκμηριωμένος βιολογικός μηχανισμός με τον οποίο τα εμβόλια της COVID-19 να προκαλούν καρκίνο. Αντίθετα, υπάρχει ενεργό ερευνητικό πεδίο που εξετάζει πώς η mRNA πλατφόρμα μπορεί, σε ορισμένα ογκολογικά πλαίσια (π.χ. σε συνδυασμό με ανοσοθεραπεία), να ενισχύει ανοσολογικές αποκρίσεις, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι τα εμβόλια COVID-19 είναι «αντικαρκινικά» στον γενικό πληθυσμό.

Με αφορμή πρόσφατη πληθυσμιακή μελέτη από την Νότια Κορέα που προσπάθησε να βρει επιδημιολογικές συσχετίσεις μεταξύ διάφορων τύπων καρκίνου και του εμβολιασμού κατά του ιού SARS-CoV-2, επανήλθαν στο προσκήνιο δημοσιεύματα που όχι μόνο αξιοποίησαν την εν λόγω προβληματική έρευνα, αλλά υπερέβαλλαν και αναφορικά με τα συμπεράσματα των ίδιων των ερευνητών, ώστε να συνεχίσουν την διασπορά ψευδών αφηγημάτων για την πανδημία.

Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί είναι μόνο το πιο πρόσφατο κομμάτι μιας μεγαλύτερης θεωρίας συνομωσίας που διακινείται από την έξαρση της COVID-19 και έπειτα, της θεωρίας του “τούρμπο καρκίνου“. Σύμφωνα με αυτή τα νέα εμβόλια κατά του SARS-CoV-2, ειδικά μάλιστα τα mRNA, έχουν προκαλέσει αλματώδη αύξηση περιστατικών καρκίνου. Πρόκειται για σκόπιμη διαστρέβλωση διάφορων ερευνητικών αποτελεσμάτων που σκοπό έχει μια κατασκευασμένη πραγματικότητα που δεν συμφωνεί ούτε με επιδημιολογικά δεδομένα ούτε και με καθαρά βιολογικούς μηχανισμούς, όπως θα δούμε και παρακάτω.

Σχετικά δημοσιεύματα σε μέσα ενημέρωσης και ιστολόγια: zougla.gr, athensmagazine.gr, karditsastakra.com

Παράδειγμα σχετικής αναπαραγωγής στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορείτε να δείτε εδώ και εδώ.

Τον ισχυρισμό αναπαρήγαγε, μεταξύ άλλων και ο Νίκος Μαυραγάνης, τέως Υφυπουργός Υποδομών και Μεταφορών και νυν Πρόεδρος του πολιτικού φορέα “Ενώνω”, σε ανάρτηση του στο Facebook:

Οι εξεταζόμενοι ισχυρισμοί

Η μελέτη στην οποία αναφέρονται τα εξεταζόμενα δημοσιεύματα1Kim HJ, Kim MH, Choi MG, Chun EM. 1-year risks of cancers associated with COVID-19 vaccination: a large population-based cohort study in South Korea. Biomarker Research. 2025;13(1). DOI: 10.1186/s40364-025-00831-w. Αρχειοθετήθηκε εδώ. δημοσιεύτηκε στο peer-reviewed επιστημονικό περιοδικό “Biomarker Research” και οι συγγραφείς είναι “γιατροί ορθοπεδικής χειρουργικής και εντατικής θεραπείας“, όχι ειδικότητες άμεσα εμπλεκόμενες με τον καρκίνο ή τα εμβόλια αν και έχουν και στο παρελθόν ασχοληθεί ερευνητικά με τα δεύτερα.

Οι συγγραφείς της μελέτης, θέλησαν να αναλύσουν αναδρομικά τα δεδομένα υγείας που καταγράφηκαν στην χώρα και να συγκρίνουν εμβολιασμένους και ανεμβολίαστους σε σχέση με τις διαγνώσεις καρκίνου.

Ανέλυσαν τα ιατρικά αρχεία περισσότερων από 8,4 εκατομμυρίων ενηλίκων, μεταξύ του 2021 και 2023.

Οι συμμετέχοντες κατηγοριοποιήθηκαν σε δύο ομάδες με βάση το εάν είχαν λάβει εμβόλιο κατά της Covid, συμπεριλαμβανομένου ενός ενισχυτικού εμβολίου.

Τα ποσοστά διάγνωσης καρκίνου συγκρίθηκαν στη συνέχεια με το καθεστώς εμβολιασμού για να προσδιοριστεί ο κίνδυνος ορισμένων μορφών καρκίνου, ένα χρόνο μετά τη λήψη του εμβολίου.

Έπειτα φαίνεται ότι μόλις σε ένα χρόνο παρατήρησαν αύξηση σε διάφορους τύπους καρκίνου στους εμβολιασμένους, που όμως δεν αυξάνεται περαιτέρω με επόμενες δόσεις του εμβολίου, κάτι που προκαλεί απορίες.

Κατέγραψαν ότι μετά από ένα χρόνο, όσοι είχαν κάνει τουλάχιστον ένα εμβόλιο κατά της  Covid είχαν 35% αυξημένο κίνδυνο να διαγνωστούν με καρκίνο του θυρεοειδούς και 34% κίνδυνο για καρκίνο του στομάχου.

Αυτός ο κίνδυνος αυξήθηκε σε 53% και 68% για τον καρκίνο του πνεύμονα και του προστάτη αντίστοιχα. Εν τω μεταξύ, οι καρκίνοι του μαστού και του παχέος εντέρου είχαν αυξημένο κίνδυνο 20% και 28% αντίστοιχα, ισχυρίστηκαν οι γιατροί.

Τέλος, διακρίνουν αξιοσημείωτες διαφορές στους τύπους καρκίνου μεταξύ των εμβολιασμένων με κριτήριο τον τύπο του εμβολίου.

Στο σχετικό άρθρο, ανέφεραν ότι «τα εμβόλια cDNA συσχετίστηκαν με αυξημένους κινδύνους καρκίνου του θυρεοειδούς, του στομάχου, του παχέος εντέρου, του πνεύμονα και του προστάτη».

Τα εμβόλια mRNA, όπως αυτά που παρασκευάζονται από την Pfizer και την Moderna, «συνδέθηκαν με αυξημένους κινδύνους καρκίνου του θυρεοειδούς, του παχέος εντέρου, του πνεύμονα και του μαστού», πρόσθεσαν οι συγγραφείς.

Ανάλυση των ισχυρισμών

Αρχικά είναι σημαντικό να παρατηρήσουμε ότι η εν λόγω μελέτη δεν είναι γραμμένη σαν ένα σύνηθες ερευνητικό άρθρο αλλά ως μια επιστολή (correspondence) στο περιοδικό που κοινοποιεί τα αποτελέσματά της. Μια τέτοια ενέργεια είναι σχετικά σπάνια κατά την δημοσίευση ευρυμάτων, αν και όχι κατ’ ανάγκη ύποπτη γιατί κάποια περιοδικά υποβάλλουν και τέτοιες επιστολές σε κρίση ομοτίμων συναδέλφων. Όπως και να έχει είναι μια μορφή που μας κάνει να προβληματιστούμε για την αξία της μελέτης.

Επίσης οι ίδιοι οι συγγραφείς δηλώνουν ότι όσα βρήκαν υποδηλώνουν συσχετίσεις και όχι απαραίτητα αιτιώδεις σχέσεις μεταξύ των εμβολίων και των αναφερόμενων παθήσεων, καλώντας σε περαιτέρω διερεύνηση. Μάλιστα οι ίδιοι θέλησαν να διορθώσουν την διαστρέβλωση του θέματος μέσω παρέμβασης για να διορθωθεί σχετικό δημοσίευμα στον διεθνή Τύπο.

Πρέπει να τονίσουμε, επιπλέον, ότι ενώ για τους εμβολιασμένους υπήρχε σαφής ημέρα αρχής της μέτρησης για τους ανεμβολίαστους δεν ορίστηκε τέτοια με αποτέλεσμα να μην γίνεται σωστή σύγκριση (immortal time bias). Και εκτός αυτού δεν υπήρχε έλεγχος για άλλους παράγοντες που επηρεάζουν την εμφάνιση καρκίνου και την διάγνωσή του (ιατρικό ιστορικό, τρόπος ζωής, κάπνισμα, ιατρικές επισκέψεις).

Ένα άλλο στοιχείο που δείχνει ότι δεν έγινε σωστός αποκλεισμός σχετικών παραγόντων που επηρεάζουν τα αποτελέσματα είναι ότι η μέτρηση πάρα πολλών συσχετίσεων (29 τύπους καρκίνου στην προκειμένη περίπτωση) μπορεί να αυξήσει τα τυχαίως θετικά ευρύματα. Αλλά και οι τόσο έντονες διαφορές στο είδος καρκίνου ανάλογα την τεχνολογία του εμβολιαστικού σχήματος δεν δικαιολογείται βιολογικά, άρα ίσως άλλοι παράγοντες έπαιξαν ρόλο. Πόσο μάλλον όταν οι ενισχυτικές δόσεις δεν είχαν επίδραση στον καρκίνο, όπως αναφέρουν οι ίδιοι.

Ενδεικτικό των προβλημάτων της έρευνας είναι το γεγονός ότι αναφέρουν τα “cDNA εμβόλια”, εννοώντας μάλλον τα εμβόλια που μεταφέρουν γενετικό υλικό μέσω ιικού φορέα στα κύτταρα, δηλαδή εμβόλια αντίστοιχης τεχνολογίας με τα εμβόλια της σαν εκείνα που κατασκεύασε η Astra Zeneca κατά της covid-19. Αντίθετα το cDNA είναι ένας φυσικός τύπος γενετικού υλικού που δεν σχετίζεται με εμβολιασμούς.

Ίσως όμως πιο σημαντικοί περιορισμοί της έρευνας αυτής είναι για παράδειγμα ότι δεν λήφθηκε υπόψη ότι οι εμβολιασμένοι έχουν περισσότερη εμπιστοσύνη στο σύστημα υγείας και άρα κάνουν περισσότερους ελέγχους και εξετάσεις, συμπεριλαμβανομένων και των εξετάσεων για καρκίνο. Το αποτέλεσμα λοιπόν είναι πως αυτά τα άτομα διαγιγνώσκονται πιο γρήγορα, ενώ όσοι δεν εξετάζονται μπορεί να έχουν λανθάνοντες αλλά υπαρκτούς καρκίνους (μεροληψία επιτήρησης – ascertainment bias).

Ένα δεύτερο, πολύ σημαντικό, ζήτημα είναι πως η περίοδος εξέτασης ήταν ένας χρόνος. Ο καρκίνος χρειάζεται, ανεξαρτήτως τύπου, κάποια χρόνια ώστε να αναπτυχθεί μέσω μεταλλάξεων του γενετικού υλικού και τα καρκινικά κύτταρα να γίνουν όγκος ανιχνεύσιμος από σειρά εξετάσεων. Ακόμα και η ίδια η διαδικασία της βιοψίας μπορεί να διαρκέσει αρκετό καιρό. Είναι λοιπόν ανέφικτο μέσα σε ένα έτος να έχουν εμφανιστεί, και διαγνωστεί, τόσοι νέοι καρκίνοι. Πιθανότατα θα υπήρχαν ήδη καρκινικοί όγκοι που είχαν σχηματιστεί αλλά δεν είχαν εντοπιστεί, καθώς κατά την περίοδο της πανδημίας οι εξετάσεις και οι διαγνώσεις είχαν παύσει για λόγους περιορισμού μετάδοσης του ιού. Όπως ανακοίνωσε και η υπηρεσία για τον έλεγχο και την πρόληψη των ασθενειών της Ν. Κορέας (KDCA):

Δεδομένου ότι χρειάζονται χρόνια για να προσδιοριστούν οι μηχανισμοί πίσω από την ανάπτυξη του καρκίνου, είναι δύσκολο να συμπεράνουμε ότι ο εμβολιασμός προκαλεί καρκίνο βασιζόμενοι αποκλειστικά σε μια μελέτη που παρατήρησε τα άτομα για ένα χρόνο μετά τον εμβολιασμό.

Αυτή η μελέτη έχει επικριθεί από την ακαδημαϊκή κοινότητα για διάφορους περιορισμούς.

Η αποτελεσματικότητα του εμβολιασμού κατά της COVID-19 στην πρόληψη σοβαρών ασθενειών και θανάτων έχει αποδειχθεί εδώ και αρκετά χρόνια. Από το 2024 έως το 2025, το ποσοστό των μη φυσιολογικών περιπτώσεων μετά τον εμβολιασμό μειώθηκε σε 5 ανά 100.000 άτομα και οι περισσότερες περιπτώσεις ήταν ήπιες. Αυτό το ποσοστό έχει μειωθεί τα τελευταία τρία χρόνια.

Ενώ ο καθηγητής Jung Jaehoon από το τμήμα προληπτικής ιατρικής του πανεπιστημίου της Κορέας σχολίασε ότι:

Για να συγκριθεί η νέα συχνότητα εμφάνισης καρκίνου, και οι δύο ομάδες πρέπει να είναι απαλλαγμένες από καρκίνο κατά την έναρξη της μελέτης.

Στην εμβολιασμένη ομάδα απέκλεισαν 500.000 άτομα με ιστορικό καρκίνου τον τελευταίο χρόνο, αλλά δεν υπήρξε καμία αναφορά στην εφαρμογή των ίδιων κριτηρίων αποκλεισμού στην μη εμβολιασμένη ομάδα.

Είναι πιθανό η μη εμβολιασμένη ομάδα να περιελάμβανε άτομα που είχαν ήδη καρκίνο ή ιστορικό καρκίνου, πράγμα που σημαίνει ότι οι αρχικές συνθήκες ήταν θεμελιωδώς διαφορετικές.

Επίσης, είναι σκόπιμο να τονίσουμε πως, στην Κορέα, σημειώνεται γενικώς υπερδιάγνωση καρκίνων, όπως του θυρεοειδούς2Ahn HS, Kim HJ, Welch HG. Korea’s Thyroid-Cancer “Epidemic” — Screening and Overdiagnosis. New England Journal of Medicine. 2014;371(19):1765-1767. DOI: 10.1056/nejmp1409841. Αρχειοθετημένο εδώ.. Σε ευρύτερο πλαίσιο, είναι εύκολο η πολύ καλή διάγνωση και πρόληψη να παρασύρει σε μεροληψίες3Tancredi S, Stéphane Cullati, Arnaud Chioléro. Screening and Surveillance Bias in Cancer. Epidemiologia. 2023;4(2):117-120. DOI: 10.3390/epidemiologia4020012. Για παράδειγμα, ο καρκίνος που αναπτύσσεται πιο γρήγορα ίσως είναι αυτός του πνεύμονα4Jiang B, Han D, van, et al. Lung Cancer Volume Doubling Time by Computed Tomography: A Systematic Review and Meta-analysis. European Journal of Cancer. 2024;212:114339-114339. DOI: 10.1016/j.ejca.2024.114339. Αρχειοθετημένο εδώ, όπου όμως λίγοι υπότυποι θα προλάβουν να ανιχνευθούν εντός ενός έτους, γεγονός που εξαρτάται από πολλού παράγοντες όπως ο τρόπος ζωής, τα ανιχνευτικά εργαλεία και ούτω καθεξής.

Άλλες μεγάλες έρευνες και οργανισμοί

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη5Eun Hye Park, Kyu-Won Jung, Nam Ju Park, et al. Cancer Statistics in Korea: Incidence, Mortality, Survival, and Prevalence in 2021: Cancer Research & Treatment. Cancer Research & Treatment. 2024;56(2):357-371. DOI: 10.4143/crt.2024.253. Αρχειοθετημένο εδώ δεν παρουσιάστηκε αύξηση ως το 2021 σε περιστατικά καρκίνου στην Νότια Κορέα παρά μόνο αν λάβει υπόψη κανείς ότι το 2020 είχαν σταματήσει οι έλεγχοι λόγω της καραντίνας και τα ποσοστά επανήλθαν εκεί που βρίσκονταν. Αλλά και ως το 2022 τα περιστατικά που καταγράφηκαν από επίσημα στοιχεία του εθνικού κέντρου για τον καρκίνο δεν παρουσιάζουν την εικόνα που θα περίμενε κανείς διαβάζοντας την επίμαχη μελέτη:

Παρόμοια σύγχυση υπήρξε και στην γειτονική Ιαπωνία όπου ερευνητές ισχυρίστηκαν ότι σημειώθηκε αύξηση των καρκίνων μετά τους εμβολιασμούς για την COVID-19. Κάτι τέτοιο όμως ούτε παρατηρήθηκε ούτε αποδόθηκε στα εμβόλια με κάποιον γνωστό μηχανισμό, και θα μπορούσε κάλλιστα να είναι απότοκο των περιορισμένων διαγνώσεων που έλαβαν χώρα στο lockdown. Μάλιστα το Υπουργείο Υγείας της χώρας αναγκάστηκε να παρέμβει με ανακοίνωση για να κάνει σχετική διευκρίνιση.

Πολλοί διεθνείς οργανισμοί τονίζουν την ανάγκη του εμβολιασμού και την έλλειψη μηχανισμού πρόκλησης καρκίνου από εμβόλια. Ενδεικτικά αναφέρουμε την Αμερικανική Εταιρεία για τον Καρκίνο και στοιχεία του Εθνικού Ινστιτούτου για τον Καρκίνο, πάλι στις ΗΠΑ. Η παρακάτω εικόνα, από τον δεύτερο οργανισμό, δείχνει νέες περιπτώσεις και θανάτους καρκίνου στις ΗΠΑ. Χαρακτηριστική η απότομη πτώση στην διάρκεια της καραντίνας και η επαναφορά στα προ-πανδημίας επίπεδα:

Υπάρξη ή μη μηχανισμού ανάπτυξης καρκίνου από τα εμβόλια

Ο κλασικός τρόπος ανάπτυξης καρκίνου είναι να προκύψουν μεταλλάξεις στο DNA του κυττάρου που βρίσκεται στον πυρήνα, οι οποίες θα το κάνουν να αναπαράγεται με μη ελεγχόμενο ρυθμό και να ξεφεύγει από το ανοσοποιητικό σύστημα. Για να συμβεί λοιπόν αυτό με την χορήγηση εξωτερικού παράγοντα πρέπει να υπάρξει επέμβαση μέσα στον καλά προφυλαγμένο πυρήνα του κυττάρου.

Τα περισσότερα εμβόλια κατά της COVID-19 που χορηγήθηκαν παγκοσμίως ήταν τεχνολογίας mRNA. Σε αυτό τον τύπο εμβολίου, ένα λιπώδες “κουκούλι” μεταφέρει γενετικές οδηγίες κωδικοποιημένες σε μόριο mRNA για την σύνθεση της πρωτεΐνης-ακίδας του ιού SARS-CoV-2. Ο σκοπός είναι αυτή η πρωτεΐνη στη συνέχεια να ενεργοποιήσει το ανοσοποιητικό σύστημα για επαγωγή άμυνας απέναντι στον ιό χωρίς να χρειαστεί ο οργανισμός να έρθει σε επαφή με την φυσική πρωτεΐνη-ακίδα και το συνεπακόλουθο ρίσκο από τις επιπτώσεις της νόσησης. Ωστόσο όλη αυτή η διαδικασία μεταφοράς του γενετικού υλικού με τις οδηγίες για την σύνθεση της πρωτεΐνης, η σύνθεση και η έκθεση της πρωτεΐνης δεν λαμβάνουν χώρα στον πυρήνα. Μάλιστα η πιθανότητα να μπει μόριο mRNA στον πυρήνα ενός ανθρώπινου κυττάρου είναι υπερβολικά μικρή.6Chaudhary N, Weissman D, Whitehead KA. mRNA vaccines for infectious diseases: principles, delivery and clinical translation. Nature Reviews Drug Discovery. 2021;20(11). DOI: 10.1038/s41573-021-00283-5. Αρχειοθετημένο εδώ. Η παρακάτω εικόνα δείχνει τον μηχανισμό από την μελέτη που περιέγραψε τα νέα εμβόλια:

Τα εμβόλια ιϊκού φορέα λειτουργούν με διαφορετικό μηχανισμό. Συγκεκριμένα η διαδικασία περιλαμβάνει έναν κοινό ιό που έχει απενεργοποιηθεί ώστε να μην προκαλεί ασθένεια και του έχει δοθεί το γενετικό υλικό με τις οδηγίες σύνθεσης της πρωτεΐνης-ακίδας του SARS-CoV-2. Ο ιός μεταφέρει το γενετικό υλικό στο κύτταρο, ωστόσο σε αντίθεση με τα mRNA εμβόλια το γενετικό υλικό των εμβολίων ιικού φορέα είναι DNA το οποίο πρέπει να μεταγραφεί σε mRNA για να μπορέσει να δώσει τις πληροφορίες σύνθεσης της πρωτεΐνης-ακίδας. Αυτή η διαδικασία γίνεται στον πυρήνα του κυττάρου, χωρίς ωστόσο να υπάρχει αλληλεπίδραση με το DNA του ίδιου του κυττάρου. 7Mendonça SA, Lorincz R, Boucher P, Curiel DT. Adenoviral vector vaccine platforms in the SARS-CoV-2 pandemic. npj Vaccines. 2021;6(1). DOI: 10.1038/s41541-021-00356-x. Αρχειοθετημένο εδώ

Μελέτες για mRNA εμβόλια σε καρκινοπαθείς

Ένα σημαντικό μέρος της συνολικής εικόνας είναι και το προφίλ ασφαλείας των εμβολίων όχι μόνο σε υγιή άτομα αλλά και σε καρκινοπαθείς. Πρόσφατη ανασκόπηση της σχετικής επιστημονικής βιβλιογραφίας8Alshehri S, Almutawif YA, Khan NU. Impact of COVID-19 vaccination on cancer patients: safety, efficacy, and long-term effects. Supportive Care in Cancer. 2025;33(8). DOI: 10.1007/s00520-025-09783-1. Αρχειοθετημένο εδώ ανέδειξε την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των συγκεκριμένων εμβολίων καθώς και την αναγκαιότητα του εμβολιασμού για ευπαθείς ομάδες όπως οι καρκινοπαθείς.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και ένα πρόσφατο εύρημα, σύμφωνα με το οποίο η τεχνολογία mRNA σε εμβόλια (και άσχετα με τον καρκίνο) μπορεί ακόμα και να “αφυπνίζει” ευρύτερα το ανοσοποιητικό σύστημα, με αποτέλεσμα να αντισταθμίζει τα εμπόδια που βάζουν οι καρκινικοί όγκοι για να το αδρανοποιήσουν. Σε πρόσφατο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ιατρικής Ογκολογίας στο Βερολίνο παρουσιάστηκε έρευνα9Grippin AJ, Marconi C, Copling S, et al. SARS-CoV-2 mRNA vaccines sensitize tumours to immune checkpoint blockade. Nature. Published online October 22, 2025:1-10. DOI: 10.1038/s41586-025-09655-y. Αρχειοθετημένο εδώ η οποία δείχνει ότι καρκινοπαθείς που έλαβαν εμβόλια mRNA κατά της COVID-19, ενώ είχαν αρχίσει ανοσοθεραπεία για τον καρκίνο, είχαν μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής σε σχέση με όσους ασθενείς δεν έλαβαν τέτοια εμβόλια.

Το συγκεκριμένο εύρημα συμπληρώνει προηγούμενη μελέτη10Qdaisat S, Wummer B, Stover BD, et al. Sensitization of tumours to immunotherapy by boosting early type-I interferon responses enables epitope spreading. Nature Biomedical Engineering. Published online July 18, 2025:1-16. DOI: 10.1038/s41551-025-01380-1. Αρχειοθετημένο εδώ των ερευνητών για τον μηχανισμό μέσω του οποίου μπορεί ένα τέτοιο εμβόλιο (όχι ειδικά για την COVID-19 ούτε για καρκίνο) να επάγει τέτοια ανοσολογική αντίδραση.

Η εντυπωσιακή επίδραση των mRNA εμβολίων στην αντικαρκινική δραστηριότητα του ανοσοποιητικού, αν επαληθευτεί και από επόμενες μελέτες, δεν είναι εντελώς πρωτοφανής στο γενικότερο κεφάλαιο του εμβολιασμού. Ακόμη και καθιερωμένα εμβόλια παλαιότερης τεχνολογίας, όπως για παράδειγμα το MMR (τριπλό παιδικό εμβόλιο για ιλαρά, παρωτίτιδα και ερυθρά) που μεταφέρει ζωντανούς αποδυναμωμένους ιούς έχει επίσης δειχθεί ότι προάγει ανοσολογική απόκριση εναντίον όγκων σε πειραματόζωα και σε ανθρώπους11Zhang Y, Musa Gabere, Taylor MA, et al. Repurposing live attenuated trivalent MMR vaccine as cost-effective cancer immunotherapy. Frontiers in Oncology. 2022;12. DOI: 10.3389/fonc.2022.1042250. Αρχειοθετημένο εδώ. Εκτός αυτού ενθαρρυντικό είναι το γεγονός ότι αναπτύσσονται εμβόλια με αυτή την τεχνολογία ειδικά για τον καρκίνο, στοχεύοντας πρωτεΐνες που οι όγκοι των ασθενών εκφράζουν, και μάλιστα με προκαταρκτικά θετικά αποτελέσματα12Yaremenko AV, Khan MM, Zhen X, Tang Y, Tao W. Clinical advances of mRNA vaccines for cancer immunotherapy. Med. 2025;6(1):100562. DOI: 10.1016/j.medj.2024.11.015.

Συμπέρασμα

Καταλήγοντας, η επίμαχη μελέτη δείχνει σχέσεις συσχέτισης και όχι αιτιακές μεταξύ καρκίνου και εμβολίων κατά της COVID-19 (όπως ισχυρίστηκαν πολλά μέσα ενημέρωσης). Παρουσιάζει σοβαρούς περιορισμούς μεθοδολογικής φύσης αφού ούτε ορίζει τις ομάδες με βάση παράγοντες που επηρεάζουν την εκδήλωση καρκίνου, ούτε ελέγχει αν προϋπήρχαν καρκίνοι που δεν είχαν διαγνωστεί. Ακόμα, δεν συμφωνεί με τα εθνικά στατιστικά περί της διάγνωσης νέων περιστατικών και δεν λαμβάνει υπόψη την ακραία πτώση των διαγνώσεων το 2020 και την επαναφορά σε επίπεδα προ-πανδημίας.

Σημαντικό είναι ότι παρόλο που εξετάζει δεδομένα πολλών ανθρώπων, η ανάλυση μόνο για ένα έτος κρίνεται ανεπαρκής και παραπλανητική όσον αφορά την έρευνα του καρκίνου γενικότερα. Η ανάπτυξη του όγκου από την πρώτη μετάλλαξη ως την διάγνωση και ανίχνευση μέσω βιοψίας μπορεί να πάρει χρόνια. Είναι μια αργή διαδικασία στην οποία παίζουν ρόλο ενδογενείς και εξωγενείς παράγοντες και δεν μπορεί να αποτυπωθεί σε ένα τόσο μικρό διάστημα. Περισσότερα για αυτά τα επιχειρήματα μπορεί κανείς να βρει σε πρόσφατη ανάρτηση του συνεργάτη του FactReview, ιατρού Γιώργου Παππά στο Facebook, που συνεχίζει την επικοινωνία της επιστήμης γύρω από την πανδημία (και όχι μόνο) για το ευρύ κοινό.

Ούτως ή άλλως όμως, δεν έχει παρουσιαστεί στην βιβλιογραφία κάποιο πειστικό επιχείρημα που να οδηγεί στο συμπέρασμα ότι τα εμβόλια του κορωνοϊού μπορούν να προκαλέσουν αλλαγές στο DNA μας με αποτέλεσμα καρκινικούς όγκους. Αντιθέτως, προτείνονται μάλιστα οι εμβολιασμοί στους καρκινοπαθείς γιατί και ο κορωνοϊός και άλλοι ιοί, όπως για παράδειγμα ο HPV, αποδεδειγμένα έχουν καρκινογόνο δράση.

Επικουρικά φαίνεται ότι τα εμβόλια, τα mRNA και όχι μόνο, μπορούν να ενισχύσουν την αποτελεσματικότητα των ήδη λαμβανομένων ανοσοθεραπειών σε καρκινοπαθείς ακόμα και αν έχουν σχεδιαστεί για να αντιμετωπίσουν άλλο στόχο. Φυσικά μελετώνται νέα εμβόλια που αξιοποιούν αυτή την τεχνολογία και είναι εξειδικευμένα ενάντια σε καρκίνους ή ακόμα και εξατομικευμένα για τον καρκίνο του εκάστοτε ασθενούς.

Καταληκτικά, όλοι οι επίσημοι υγειονομικοί φορείς παγκοσμίως συμφωνούν και προτείνουν επιτακτικά σε πάσχοντες από καρκίνο να εμβολιάζονται και ξεκαθαρίζουν ότι τα εμβόλια δεν προκαλούν καρκίνο. Επίσης τονίζεται ότι τα εν λόγω σκευάσματα υπόκεινται σε συνεχή διαδικασία ελέγχου στο πλαίσιο συστημάτων φαρμακοεπαγρύπνησης, όπως όλα τα φαρμακευτικά σκευάσματα, για τυχόν μελλοντικές επιπλοκές. Ενδεικτικά αναφέρονται ως εύχρηστες και εύληπτες οι σελίδες ερωταπαντήσεων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων, του Εθνικού Ινστιτούτου για τον Καρκίνο στις ΗΠΑ, της Αμερικανικής Εταιρείας για τον Καρκίνο και της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ιατρικής Ογκολογίας.

Πτυχιούχος Ψυχολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στις Νευροεπιστήμες από το Πανεπιστήμιο της Κρήτης, με εμπειρία στην ανάλυση επιστημονικών δεδομένων και ψευδοεπιστημονικών ισχυρισμών στο πλαίσιο επικοινωνίας της επιστήμης.

Περισσότερα σχετικά άρθρα

Βιβλιογραφία

  • 1
    Kim HJ, Kim MH, Choi MG, Chun EM. 1-year risks of cancers associated with COVID-19 vaccination: a large population-based cohort study in South Korea. Biomarker Research. 2025;13(1). DOI: 10.1186/s40364-025-00831-w. Αρχειοθετήθηκε εδώ.
  • 2
    Ahn HS, Kim HJ, Welch HG. Korea’s Thyroid-Cancer “Epidemic” — Screening and Overdiagnosis. New England Journal of Medicine. 2014;371(19):1765-1767. DOI: 10.1056/nejmp1409841. Αρχειοθετημένο εδώ.
  • 3
    Tancredi S, Stéphane Cullati, Arnaud Chioléro. Screening and Surveillance Bias in Cancer. Epidemiologia. 2023;4(2):117-120. DOI: 10.3390/epidemiologia4020012
  • 4
    Jiang B, Han D, van, et al. Lung Cancer Volume Doubling Time by Computed Tomography: A Systematic Review and Meta-analysis. European Journal of Cancer. 2024;212:114339-114339. DOI: 10.1016/j.ejca.2024.114339. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 5
    Eun Hye Park, Kyu-Won Jung, Nam Ju Park, et al. Cancer Statistics in Korea: Incidence, Mortality, Survival, and Prevalence in 2021: Cancer Research & Treatment. Cancer Research & Treatment. 2024;56(2):357-371. DOI: 10.4143/crt.2024.253. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 6
    Chaudhary N, Weissman D, Whitehead KA. mRNA vaccines for infectious diseases: principles, delivery and clinical translation. Nature Reviews Drug Discovery. 2021;20(11). DOI: 10.1038/s41573-021-00283-5. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 7
    Mendonça SA, Lorincz R, Boucher P, Curiel DT. Adenoviral vector vaccine platforms in the SARS-CoV-2 pandemic. npj Vaccines. 2021;6(1). DOI: 10.1038/s41541-021-00356-x. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 8
    Alshehri S, Almutawif YA, Khan NU. Impact of COVID-19 vaccination on cancer patients: safety, efficacy, and long-term effects. Supportive Care in Cancer. 2025;33(8). DOI: 10.1007/s00520-025-09783-1. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 9
    Grippin AJ, Marconi C, Copling S, et al. SARS-CoV-2 mRNA vaccines sensitize tumours to immune checkpoint blockade. Nature. Published online October 22, 2025:1-10. DOI: 10.1038/s41586-025-09655-y. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 10
    Qdaisat S, Wummer B, Stover BD, et al. Sensitization of tumours to immunotherapy by boosting early type-I interferon responses enables epitope spreading. Nature Biomedical Engineering. Published online July 18, 2025:1-16. DOI: 10.1038/s41551-025-01380-1. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 11
    Zhang Y, Musa Gabere, Taylor MA, et al. Repurposing live attenuated trivalent MMR vaccine as cost-effective cancer immunotherapy. Frontiers in Oncology. 2022;12. DOI: 10.3389/fonc.2022.1042250. Αρχειοθετημένο εδώ
  • 12
    Yaremenko AV, Khan MM, Zhen X, Tang Y, Tao W. Clinical advances of mRNA vaccines for cancer immunotherapy. Med. 2025;6(1):100562. DOI: 10.1016/j.medj.2024.11.015